(附论)
夫霍乱干呕者。胃气逆也。本于吐利之后。脾胃俱虚。三焦不理。气时逆上。故但呕逆。
而
方
白术散(出圣惠方)治霍乱。胃气虚。干呕不止。
白术 藿香 人参(去芦头各一两) 枇杷叶(拭去毛炙微黄) 高良姜(锉) 草豆
蔻(去
皮各
不
薤白人参散(出圣惠方)治霍乱。干呕不止。
薤白(一握) 人参(去芦头) 白术 香薷 浓朴(去粗皮涂生姜汁炙各二两) 上
细锉。
和匀
生姜饮(出千金方)治霍乱引饮。饮辄干呕。
用生姜五两。 咀。水五升。煮取二升半。分二服。又高良姜佳。
薤白汤(出圣济总录)治霍乱。故呕不止。
用薤白一握。细切。水三盏。煎一盏半。温分二服。去滓。不拘时。
木瓜汤(出圣济总录)治霍乱干呕。
木瓜(干者去瓤一枚) 浓朴(去粗皮姜汁炙半两) 干姜(炮一两) 人参(一两一
分) 上
捣筛
干姜人参汤(出圣惠方)治霍乱干呕。
干姜 人参(去芦头) 陈橘皮(汤浸去白瓤焙各二两) 上细锉和匀。每服半两。以
水一
大盏
又方
吴茱萸(半两汤浸七次焙干微炒) 干姜(半两炮) 人参(一两去芦头) 上捣筛为
散。每
服
生姜香薷汤(出圣惠方)治霍乱引饮。饮即干呕。
生姜(切) 香薷(切) 陈橘皮(汤浸去白瓤焙各一两) 上以水二大盏。煎至一盏。
去滓。
分
薤白汤(出圣惠方)治霍乱。干呕不息。
薤白(一握切) 生姜(半两切) 陈橘皮(三分去白瓤焙) 上以水二大盏。煎至七
分。去
滓。
人参汤(出圣济总录)治霍乱干呕。
人参 甘草(炙) 陈橘皮(汤浸去白焙各二两) 上捣筛。每服三钱。以水一盏。葱
白二
寸。
木香汤(出圣济总录)治霍乱。干呕不止。
木香 干木瓜(去瓤白一两) 紫苏(茎二两) 上捣筛。每服三钱。以水一盏半。入
黑豆
一百
丁香人参散(出圣惠方)治霍乱。胃气虚。干呕不止。
丁香(一分) 人参(一分去芦头) 上捣。罗细为散。分为二服。每服以牛乳三合。
煎三
五沸
又方(出圣惠方)
生姜汁(半合) 牛乳(一合) 上煎一两沸。顿服之。
吴茱萸汤(出圣惠方)治霍乱。干呕不止。
吴茱萸(汤浸焙干炒) 干姜(炮各一两) 上捣筛。每服五钱。以水一盏半。煎至八
分。
去滓
治霍乱。干呕不息。(出本草)
取薤一虎口。以水三升。煮取半升顿服。不过三服即已。
【附论】
所谓霍乱伴有干呕的症状,是由于胃气上逆所致。这通常发生在剧烈呕吐和腹泻之后,此时脾胃功能均虚弱,三焦气化功能失调,导致气机不时向上冲逆,因此仅表现为呕吐和气逆。
方剂:
白术散(出自《太平惠民和剂局方》):治疗霍乱。适用于胃气虚弱、干呕不止的患者。
药材:白术、藿香、人参(去除芦头,各一两)、枇杷叶(擦拭去毛,微炙至黄色)、高良姜(切碎)、草豆蔻(去皮,各……[原文此处缺字,推测为“各一两”或类似剂量])。
薤白人参散(出自《太平惠民和剂局方》):治疗霍乱。适用于干呕不止的患者。
药材:薤白(一握)、人参(去除芦头)、白术、香薷、浓朴(去除粗皮,涂生姜汁炙,各二两)。将上述药材细切,混合均匀。
生姜饮(出自《千金方》):治疗霍乱饮水后引发的症状。饮水后立即出现干呕。
用法:取生姜五两,切碎,加水五升,煎煮至二升半,分两次服用。另外使用高良姜效果更佳。
薤白汤(出自《济生方》/《圣济总录》):治疗霍乱。持续干呕不止。
用法:取薤白一握,细切,加水三盏,煎至一盏半,温服,分两次服用。去渣,不拘泥于固定时间服用。
木瓜汤(出自《圣济总录》):治疗霍乱干呕。
药材:木瓜(干燥者,去瓤,一枚)、浓朴(去除粗皮,姜汁炙,半两)、干姜(炮制,一两)、人参(一两一分)。将上述药材捣碎过筛。
干姜人参汤(出自《太平惠民和剂局方》):治疗霍乱干呕。
药材:干姜、人参(去除芦头)、陈橘皮(热水浸泡,去白瓤,焙干,各二两)。将上述药材细切混合均匀。每次服用半两,加水一大盏……[原文此处截断,推测为煎煮方法]。
又一方:
吴茱萸(半两,热水浸泡七次,焙干,微炒)、干姜(半两,炮制)、人参(一两,去除芦头)。将上述药材捣碎过筛制成散剂。每次服用……[原文此处截断]。
生姜香薷汤(出自《太平惠民和剂局方》):治疗霍乱饮水后引发的症状。饮水后即出现干呕。
药材:生姜(切片)、香薷(切片)、陈橘皮(热水浸泡,去白瓤,焙干,各一两)。以上药材加水两大盏,煎至一盏,去渣,分……[原文此处截断]。
薤白汤(出自《太平惠民和剂局方》):治疗霍乱。干呕不停止。
药材:薤白(一握,切碎)、生姜(半两,切碎)、陈橘皮(三分,去白瓤,焙干)。以上药材加水两大盏,煎至七分,去渣……[原文此处截断]。
人参汤(出自《圣济总录》):治疗霍乱干呕。
药材:人参、甘草(炙)、陈橘皮(热水浸泡,去白,焙干,各二两)。将上述药材捣碎过筛。每次服用三钱,加水一盏,葱白二寸……[原文此处截断]。
木香汤(出自《圣济总录》):治疗霍乱。干呕不止。
药材:木香、干木瓜(去瓤白色部分,一两)、紫苏(茎,二两)。将上述药材捣碎过筛。每次服用三钱,加水一盏半,加入黑豆一百……[原文此处截断]。
丁香人参散(出自《太平惠民和剂局方》):治疗霍乱。胃气虚弱,干呕不止。
药材:丁香(一分)、人参(一分,去除芦头)。将上述药材捣碎,罗筛成细散。分为两次服用。每次服用时,用牛乳三合,煎煮三到五次沸腾……[原文此处截断]。
又一方(出自《太平惠民和剂局方》):
生姜汁(半合)、牛乳(一合)。以上药材煎煮一两沸,一次性服用。
吴茱萸汤(出自《太平惠民和剂局方》):治疗霍乱。干呕不止。
药材:吴茱萸(热水浸泡,焙干,炒)、干姜(炮制,各一两)。将上述药材捣碎过筛。每次服用五钱,加水一盏半,煎至八分,去渣……[原文此处截断]。
[Attached Discussion]
The condition of Huoluan (cholera-like syndrome with vomiting and diarrhea) accompanied by dry retching is caused by the rebellion of Stomach Qi. It typically originates after severe vomiting and diarrhea, where both the Spleen and Stomach are deficient, and the Sanjiao (Triple Burner) fails to regulate properly, causing Qi to rebel upwards intermittently. Consequently, only vomiting and rebellious Qi are observed.
Formulas:
Baizhu San (Atractylodis Macrocephalae Powder) [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]: Treats Huoluan. Indicated for deficiency of Stomach Qi with incessant dry retching.
Ingredients: Baizhu (Radix Atractylodis Macrocephalae), Huoxiang (Pogostemonis Herba), Renshen (Radix Ginseng, radix removed), Pipaye (Folium Eriobotryae, brushed clean of hairs and lightly roasted until slightly yellow), Gaoliangjiang (Rhizoma Alpiniae Officinarum, chopped), Caodoukou (Fructus Cardamomi Rotundus, husk removed). [Note: Dosage characters missing in original text].
Xiebai Renshen San (Allii Macrostemonis and Ginseng Powder) [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]: Treats Huoluan. Indicated for incessant dry retching.
Ingredients: Xiebai (Bulbus Allii Macrostemonis, one handful), Renshen (Radix Ginseng, radix removed), Baizhu (Radix Atractylodis Macrocephalae), Xiangru (Moslae Herba), Nongpo (Cortex Magnoliae Officinalis, coarse bark removed, coated with ginger juice and roasted, each 2 liang). Finely chop and mix evenly.
Shengjiang Yin (Fresh Ginger Drink) [Source: *Qianjin Fang*]: Treats Huoluan triggered by drinking water. Dry retching occurs immediately after drinking.
Usage: Use 5 liang of Shengjiang (Rhizoma Zingiberis Recens), chop it, add 5 sheng of water, decoct to obtain 2.5 sheng. Divide into two doses. Alternatively, Gaoliangjiang (Rhizoma Alpiniae Officinarum) is also effective.
Xiebai Tang (Allii Macrostemonis Decoction) [Source: *Shengji Zonglu*]: Treats Huoluan. Incessant dry retching.
Usage: Take one handful of Xiebai (Bulbus Allii Macrostemonis), finely chop, add 3 zhan of water, decoct to 1.5 zhan. Warm and divide into two doses. Remove dregs. Take at any time without restriction.
Mugua Tang (Chaenomelis Decoction) [Source: *Shengji Zonglu*]: Treats Huoluan with dry retching.
Ingredients: Mugua (Fructus Chaenomelis, dried, pith removed, one piece), Nongpo (Cortex Magnoliae Officinalis, coarse bark removed, roasted with ginger juice, 0.5 liang), Ganjiang (Rhizoma Zingiberis Preparatum, processed, 1 liang), Renshen (Radix Ginseng, 1 liang 1 fen). Pound and sieve.
Ganjiang Renshen Tang (Dried Ginger and Ginseng Decoction) [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]: Treats Huoluan with dry retching.
Ingredients: Ganjiang (Rhizoma Zingiberis Preparatum), Renshen (Radix Ginseng, radix removed), Chenjuapi (Pericarpium Citri Reticulatae, soaked in hot water, white pith removed, baked, each 2 liang). Finely chop and mix evenly. Each dose is 0.5 liang, decocted with one large zhan of water... [Text truncated].
Another Formula:
Wuzhuyu (Fructus Evodiae, 0.5 liang, soaked in water seven times, baked dry, lightly roasted), Ganjiang (Rhizoma Zingiberis Preparatum, 0.5 liang, processed), Renshen (Radix Ginseng, 1 liang, radix removed). Pound and sieve into powder. Each dose... [Text truncated].
Shengjiang Xiangru Tang (Fresh Ginger and Mosla Decoction) [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]: Treats Huoluan triggered by drinking. Dry retching occurs immediately upon drinking.
Ingredients: Shengjiang (Rhizoma Zingiberis Recens, sliced), Xiangru (Moslae Herba, sliced), Chenjuapi (Pericarpium Citri Reticulatae, soaked in hot water, white pith removed, baked, each 1 liang). Add two large zhan of water, decoct to one zhan. Remove dregs, divide... [Text truncated].
Xiebai Tang (Allii Macrostemonis Decoction) [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]: Treats Huoluan. Dry retching does not cease.
Ingredients: Xiebai (Bulbus Allii Macrostemonis, one handful, chopped), Shengjiang (Rhizoma Zingiberis Recens, 0.5 liang, chopped), Chenjuapi (Pericarpium Citri Reticulatae, 3 fen, white pith removed, baked). Add two large zhan of water, decoct to 7/10 volume, remove dregs... [Text truncated].
Renshen Tang (Ginseng Decoction) [Source: *Shengji Zonglu*]: Treats Huoluan with dry retching.
Ingredients: Renshen (Radix Ginseng), Gancao (Radix Glycyrrhizae Preparatae, roasted), Chenjuapi (Pericarpium Citri Reticulatae, soaked in hot water, white pith removed, baked, each 2 liang). Pound and sieve. Each dose is 3 qian, decocted with one zhan of water and two cun of Congbai (Bulbus Allii Fistulosi)... [Text truncated].
Muxiang Tang (Costus Decoction) [Source: *Shengji Zonglu*]: Treats Huoluan. Incessant dry retching.
Ingredients: Muxiang (Radix Aucklandiae), Ganmugua (Fructus Chaenomelis Preparatus, pith removed, white part 1 liang), Zisu (Folium Perillae, stems 2 liang). Pound and sieve. Each dose is 3 qian, decocted with 1.5 zhan of water, adding 100 Black beans... [Text truncated].
Dingxiang Renshen San (Clove and Ginseng Powder) [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]: Treats Huoluan. Deficiency of Stomach Qi with incessant dry retching.
Ingredients: Dingxiang (Flos Caryophylli, 1 fen), Renshen (Radix Ginseng, 1 fen, radix removed). Pound and sift into fine powder. Divide into two doses. For each dose, use 3 he of Niu Nai (Cow's Milk), boil for three to five boils... [Text truncated].
Another Formula [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]:
Shengjiang Zhi (Fresh Ginger Juice, 0.5 he), Niu Nai (Cow's Milk, 1 he). Boil together for one boil. Administer in one dose.
Wuzhuyu Tang (Evodia Decoction) [Source: *Taiping Huimin Heji Jufang*]: Treats Huoluan. Incessant dry retching.
Ingredients: Wuzhuyu (Fructus Evodiae, soaked in water, baked dry, roasted), Ganjiang (Rhizoma Zingiberis Preparatum, processed, each 1 liang). Pound and sieve. Each dose is 5 qian, decocted with 1.5 zhan of water to 8/10 volume. Remove dregs... [Text truncated].
To treat Huoluan with incessant dry retching [Source: *Bencao*]:
Take a handful (tiger's mouth measure) of Xie (Allium species), add 3 sheng of water, decoct to 0.5 sheng. Administer in one dose. It will resolve within no more than three doses.