(伏梁气 息贲)
凡卒厥逆上气。气攻两胁。心下痛满。奄奄欲绝。此为贲豚气。即急作汤。以浸两手足
。数
数易之。(千)贲豚腹肿。灸章门百壮。贲豚、灸气海百壮。或期门、或关元百壮。
贲豚抢心不得息。灸中极五十壮。贲豚上下。腹中与腰相引痛。灸中府百壮。贲豚上
下
。灸四满一七壮。期门、(见产。)阴交、石门、主贲豚。(见无子。)贲豚腹肿。章门
主之。贲豚气上。腹 痛。茎肿。先引腰、后引小腹。腰 小痛坚痛。下引阴中。不得小
便。两丸骞。石门主之。贲豚气上。腹 坚痛引阴中。不得小便。两丸骞。阴交主之。(
并甲。)章门、(铜同。)石门、(明下同。)阴交、主贲豚上气。期门、主贲豚上下。(铜
中极、主贲豚上抢心。甚则不得息。天枢、主贲豚胀疝。归来、主贲豚。卵上入。引茎痛
。天枢、主气疝。烦呕面肿。贲豚。(甲)关元、中极、主妇人贲豚抢心。上管、疗心
中烦。贲豚气。胀满不能食。(明)巨阙、治贲豚气胀不能食。(铜)中脘、治因读书得奔
豚气上攻。伏梁心下。状如覆杯。寒癖结气。(明云。贲豚气如闷。伏梁气如覆杯。)归来
、治小腹贲豚。千云、主贲豚。(并见阴痛。)中极、治贲豚抢心。甚则不得息。恍惚尸厥
。关元、疗贲豚。寒气入小腹。(千同。)时欲呕。溺血。小便黄。腹泄不止。(明下)
气海、疗贲豚腹坚。(见劳。)期门、主贲豚。(见产后。)气穴、治贲气上下。引腰脊痛
。(见月事。)关元、中极、阴交、石门、四满、(千并见无子。)期门、(见产后疾。)主
妇人贲豚。上管、治伏梁气。状如覆杯。(铜与明同。)中管、治伏梁气。(见上。)
期门、缺盆、(千见胸满。)鸠尾、(心痛。)主息贲。(肺之积曰息贲。在右胁下。
大如杯。)
(伏梁气与息贲)
凡是突然昏厥,气逆上冲。气攻两胁,心下疼痛胀满,气息微弱似要断绝。这称为贲豚气。应立即煎煮汤药,用来浸泡双手双脚。频繁更换药液。(出自《千金方》)
贲豚导致腹部肿胀,灸章门穴一百壮。治疗贲豚,灸气海穴一百壮。或者灸期门穴、关元穴各一百壮。
贲豚气上冲心胸,导致呼吸困难,灸中极穴五十壮。贲豚气上下窜动,腹部与腰部相互牵引作痛,灸中府穴一百壮。贲豚气上下窜动,灸四满穴七壮。期门穴、阴交穴、石门穴,主治贲豚。(期门穴见产后章节;阴交穴、石门穴见不孕症章节)
贲豚导致腹部肿胀,由章门穴主治。贲豚气上冲,腹部疼痛,阴茎肿胀。先牵引腰部疼痛,后牵引小腹疼痛。腰部和小腹疼痛坚硬,向下牵引至阴部,导致小便不通,两侧睾丸上缩。由石门穴主治。贲豚气上冲,腹部坚硬疼痛并牵引至阴部,小便不通,两侧睾丸上缩。由阴交穴主治。(出自《甲乙经》)
章门穴、石门穴、阴交穴,主治贲豚上冲之气。期门穴,主治贲豚气上下窜动。(《铜人腧穴针灸图经》记载:中极穴,主治贲豚气上冲心胸。严重时呼吸困难。天枢穴,主治贲豚引起的腹胀疝气。归来穴,主治贲豚。睾丸上入,牵引阴茎疼痛。天枢穴,主治气疝。烦躁呕吐,面部肿胀。贲豚。(《甲乙经》记载:关元穴、中极穴,主治妇女贲豚气上冲心胸。上脘穴,治疗心中烦闷。贲豚气。胀满不能进食。(《明堂经》记载:巨阙穴,治疗贲豚气胀满不能进食。(《铜人腧穴针灸图经》记载:中脘穴,治疗因读书过度导致的奔豚气上攻。伏梁气位于心下,形状像倒扣的杯子,寒邪癖结之气。(《明堂经》说:贲豚气感觉像胸闷,伏梁气感觉像倒扣的杯子。)归来穴,治疗小腹贲豚。《千金方》说:主治贲豚。(均见于阴痛章节)中极穴,治疗贲豚气上冲心胸。严重时呼吸困难,神情恍惚如尸厥。关元穴,治疗贲豚。寒气侵入小腹。(《千金方》相同)时常想呕吐,尿血,小便黄,腹泻不止。(《明堂经》下部记载)气海穴,治疗贲豚腹部坚硬。(见于劳损章节)期门穴,主治贲豚。(见于产后章节)气穴,治疗贲气上下窜动,牵引腰脊疼痛。(见于月经章节)关元穴、中极穴、阴交穴、石门穴、四满穴,《千金方》均见于不孕症章节。期门穴,见于产后疾病章节。主治妇女贲豚。上脘穴,治疗伏梁气。形状像倒扣的杯子。(《铜人腧穴针灸图经》与《明堂经》相同)中脘穴,治疗伏梁气。(见于上文)期门穴、缺盆穴,《千金方》见于胸满章节。鸠尾穴,心痛。主治息贲。(肺的积病称为息贲,位于右胁下,大小如杯子。)
(Fuliang Qi and Xiben)
When there is sudden syncope with rebellious Qi rushing upward, attacking both hypochondriac regions, causing pain and fullness below the heart, with a faint breath as if about to cease, this is called Ben Tun Qi (Panic Qi). Immediately prepare a decoction to soak both hands and feet. Change the liquid frequently. (From *Qian Jin Fang*)
For Ben Tun causing abdominal swelling, moxa Zhangmen (LR13) for 100 moxa cones. For treating Ben Tun, moxa Qihai (CV6) for 100 moxa cones. Alternatively, moxa Qimen (LR14) or Guanyuan (CV4), each for 100 moxa cones.
For Ben Tun Qi rushing to the heart and chest causing dyspnea, moxa Zhongji (CV3) for 50 moxa cones. For Ben Tun Qi moving up and down, with abdominal and lumbar regions pulling each other in pain, moxa Zhongfu (LU1) for 100 moxa cones. For Ben Tun Qi moving up and down, moxa Siman (CV30) for 7 moxa cones. Qimen (LR14), Yinjiao (CV7), and Shimen (CV5) govern Ben Tun. (See postpartum section; see infertility section for Yinjiao and Shimen).
For Ben Tun causing abdominal swelling, Zhangmen (LR13) governs it. For Ben Tun Qi rushing upward, abdominal pain, penile swelling, initially pulling pain in the lower back, then pulling pain in the lower abdomen, hard and painful sensation in the lower back and abdomen pulling down to the yin region, inability to urinate, and retraction of both testicles, Shimen (CV5) governs it. For Ben Tun Qi rushing upward, hard and painful abdomen pulling to the yin region, inability to urinate, and retraction of both testicles, Yinjiao (CV7) governs it. (From *Jia Yi Jing*)
Zhangmen (LR13), Shimen (CV5), and Yinjiao (CV7) govern rebellious Qi of Ben Tun. Qimen (LR14) governs Ben Tun Qi moving up and down. (*Tong Ren* records: Zhongji (CV3) governs Ben Tun Qi rushing to the heart and chest. When severe, it causes dyspnea. Tianshu (ST25) governs Ben Tun distension and hernia. Guilai (ST29) governs Ben Tun. Testicular retraction pulling pain to the penis. Tianshu (ST25) governs Qi Hernia. Restlessness, vomiting, facial swelling. Ben Tun. (*Jia Yi* records: Guanyuan (CV4) and Zhongji (CV3) govern women's Ben Tun Qi rushing to the heart and chest. Shangwan (CV13) treats mental restlessness. Ben Tun Qi. Distension and inability to eat. (*Ming Tang* records: Juequ (CV14) treats Ben Tun Qi distension and inability to eat. (*Tong Ren* records: Zhongwan (CV12) treats Ben Tun Qi attacking upward caused by excessive reading. Fuliang Qi located below the heart, shaped like an inverted cup, cold phlegm binding Qi. (*Ming Tang* states: Ben Tun Qi feels like chest oppression, Fuliang Qi feels like an inverted cup.) Guilai (ST29) treats lower abdominal Ben Tun. *Qian Jin* states: Governs Ben Tun. (All seen in Yin Pain section). Zhongji (CV3) treats Ben Tun Qi rushing to the heart and chest. When severe, it causes dyspnea, trance-like state resembling corpse rigidity. Guanyuan (CV4) treats Ben Tun. Cold Qi entering the lower abdomen. (*Qian Jin* same). Frequent desire to vomit, hematuria, yellow urine, continuous diarrhea. (*Ming Tang* lower part records) Qihai (CV6) treats Ben Tun abdominal hardness. (Seen in Labor section). Qimen (LR14) governs Ben Tun. (Seen in Postpartum section). Qixue (BL28) treats Ben Qi moving up and down, pulling lumbar and spinal pain. (Seen in Menstruation section). Guanyuan (CV4), Zhongji (CV3), Yinjiao (CV7), Shimen (CV5), Siman (CV30) (*Qian Jin* all seen in Infertility section). Qimen (LR14) (Seen in Postpartum Diseases section). Govern women's Ben Tun. Shangwan (CV13) treats Fuliang Qi. Shaped like an inverted cup. (*Tong Ren* and *Ming Tang* same). Zhongwan (CV12) treats Fuliang Qi. (Seen above). Qimen (LR14), Quepen (ST12) (*Qian Jin* seen in Chest Fullness section). Jiwei (CV15) (Heart Pain). Govern Xi Ben. (The accumulation of the Lung is called Xi Ben, located under the right hypochondrium, size like a cup.)